Тыва Республиканын эр улузунун Хажыттынмас дурумнери:

Бис, Тыва Республиканын эр улузу — бодувустун кузел-бодалывысты болгаш кузел-соруувусту илеретпишаан, — буянныг болгаш чоптуг чорукка бузурелди биске дамчыдып берген огбелернин тоогулуг чанчылдарынга болгаш мозу-шынар принциптеринге даянып, — херээжен улустун хостуг эргезин дээди унелиг чуул деп хундулеп корбушаан, — демократтыг ниитилелдин сайзыралынын ниити хулээп алдынган принциптерин барымдаалавышаан, — эр улустун мозу-шынар кижизидилгези дээш амгы болгаш келир уенин салгалдарынын мурнунга бодувустун харыысалгавысты медереп билбишаан; — Тыванын эр улузунун ат-алдарын сагыырынын дурумнеринин толевилелин кожуунарнын болгаш сумуларнын эр улузунун чыыштары чуулдуг деп коргенин барымдаалааш, Тыванын эр улузунун УК Хажыттынмас Дурумун хулээп ап, ону хажык чок сагып кууседирин чарлап тур бис.

1. Кажан-даа каяа-даа сактып чор: сен – бедик чаагай сеткилдиг бурун чоннун салгакчызы сен, ынчангаш толептиг эвес чуулдер кылыр эрген чок.

2. Бодуннун чонуннун болгаш чериннин тоогузун шинчилеп ооренип чор: ол билиг сээн сулде-соруунну быжыглаар, сагыш-сеткилинни ору кодурер, чуртталганнын берге ойлеринде куш киирер.

3. Угаан- медерелининнин болгаш куш-дамырыннын сайзыралы дээш доктаамал ажылдап чор. Улуг огбелеринге толептиг бооп, кадыкшылынны быжыглап дадыктырып чор.

4. Торел-болуктун баштынындан эгелээш, бодуннун угуннун торел салгалын билип, сактып чор. Улуг улусту, ылангыяа сенээ амыдыралды соннеп берген ада-иенни ханы хундулеп чор.

5. Огбелернин дээди чагыг сургаалы кылдыр бо алыс шынны шингээдип ал – езулуг эр кижинин ондур улуу оон бай-байлаа-биле кажан-даа хемчээттинмейн чораан, а чугле оон ог-булезинин, торел-болуунун, чонунун болгаш Ада-чуртунун мурнунга харысаалгазы болгаш хулээлгези-биле хемчээтинер.

6. Оскелернин куш-ажылын хундулеп чор, оскелернин эт-хоренгизинче кажан-даа шоглавайн чор.

7. Кажан-даа кымнын-даа язы-соогун болгаш шажын-чудулгезин дорамчылавайн чор. Оон-биле чергелештир бодуннун огбелериннин, чудулгезин хундулеп чор.

8. Шынчы болгаш чоргаар бол, бедик чаагай сеткилдиг болгаш куштуг бол, куш чоктарга дузалап чор.

9. Бодуннун ат-алдарыннын ог-буленнин, торел-болууннун, чонуннун ат-алдары-биле шынзыт. Чуге дээрге сээн ажыл-херээнден, бодунну канчаар алдынып чоруурундан оске улус чугле сээн дугайында эвес, а сээн чонун дугайында туннел кылыр.